Ieder jaar weer is het 5 december: pakjesavond. De glinstering van pakpapier, de geur van versgebakken kruidnoten en een knapperend haardvuur staan centraal. Maar voor een groeiend aantal gezinnen is het vooral een avond van leegte en gemis. Kinderen zetten hun schoen, maar worden telkens weer teleurgesteld. Dit veroorzaakt veel pijn en verdriet achter de voordeur. Voor ouders met een kleine portemonnee is het vaak al een uitdaging om de openhaard aan te steken of kruidnoten te kopen. Vandaag belichten we de dagelijkse realiteit van deze gezinnen en oplossingen die hen kunnen helpen. Ook bekijken we de cijfers die dit probleem illustreren en organisaties zoals de Speelgoedbank die proberen deze gezinnen te ondersteunen.
Een groeiende kloof
Terwijl in sommige huiskamers de lichtjes flikkeren en het haardvuur knispert, zitten op andere plaatsen gezinnen in het donker. De verwarming staat laag en op tafel liggen geen chocoladeletters. Voor veel ouders voelt het alsof ze falen, terwijl ze juist alles doen om hun kinderen gelukkig te maken. Door de grote verschillen zijn veel ouders bang dat hun jonge kinderen niet meer in Sinterklaas geloven. Zo heeft de Speelgoedbank verhalen gehoord waarin klasgenoten in een kringgesprek vertellen over de Playstation die ze hebben gekregen, terwijl andere kinderen maar een heel klein cadeautje gehad hebben. De angst dat hun kinderen niet van het feest kunnen genieten hangt als een schaduw over december en zorgt ervoor dat veel gezinnen ongelijkheid ervaren. De oorzaken hiervan liggen vooral bij de stijgende inflatie en hoge energierekeningen en raakt een grote groep mensen in de samenleving.
De cijfers
De cijfers maken deze verhalen zichtbaar. Zo blijkt uit cijfers van het armoedefonds dat 1,2 miljoen mensen in Nederland maar net genoeg geld hebben om rond te komen, en dus niet beschikken over een buffer. Daarnaast blijkt dat 33.800 gezinnen helemaal geen sinterklaas vieren, simpelweg omdat er geen geld voor is. Gezinnen blijven daarom vaak buiten het zicht van hulpverleningsinstanties, er is genoeg geld voor eten, maar niet voor cadeautjes of lekkers. Ook blijkt uit cijfers van het CBS dat 2,3 procent van de AOW-gerechtigden een bijstandsuitkering ontvangt, waardoor het voor grootouders ook heel moeilijk is om te ondersteunen. De generaties die vroeger konden helpen, hebben het nu zelf zwaar. Daarom biedt de Speelgoedbank bijvoorbeeld ook ondersteuning aan grootouders die minder geld in hun portemonnee hebben.
Oplossingen
Toch zijn er initiatieven die licht brengen in de donkere decemberdagen. De Speelgoedbank in Gorinchem biedt kinderen onder andere de mogelijkheid om drie cadeautjes uit te kiezen en deelt tegoedbonnen uit. Dankzij deze projecten kunnen kinderen de vreugde van Sinterklaas toch ervaren en meedoen met andere kinderen. Vrijwilligers en buren dragen bij aan deze magie. Zo krijgt de donkere decemberavond toch een beetje hoop en kunnen gezinnen met weinig geld geholpen worden.